Taqdir hukmi yoki tiriklay ko'milgan chaqaloq
Vujudi qaqshab, holsiz yotgan Zebi hola qo'shni hovlidan kelayotgan karnay-surnay ovoziga quloq tutdi. Qo'shnisi Akram aka bilan Nigora opa bugun o'g'li Anvarjonni uylantirayapti. Shodon kulgular, qiyqiriqlar eshitilib turgan hovlida yangi hayot boshlanayapti. Honadonlarida urf-odatlarni bajarishib, nikoh to'yini qaysi bir to'yhonada qilishmoqchi ekan. Nog'oraning childirashiyu bolajonlarning baqir-chaqirlari, kuyov jo'ralarning hazil-mutoyibalaridan to'yhonada barchaning hursand ekanligi bilinib turibdi. Ko'p bo'lmadi, qo'shnisi Nigorahon bir tovoq osh ko'tarib, hol-ahvol so'rab ketdi. Sog'ligining mazasi yo'qda, bo'lmasa borardi u ham to'yga. Tashqarida g'ovur-g'uvur, qiy-chuvlar tugab, barcha to'yhonaga jo'nab ketgach, atrofga jimlik cho'kdi. Kasal odamga vaqtning o'tishi ham qiyin ekan. U yana hayolotga berildi. So'nggi yillarda yolg'izligi juda bilindi. Tez-tez o'tmishini eslaydigan, kechalari dahshatli tushdan qo'rqib uyg'onib ketadigan odat chiqardi. Sovuq terga botib uyqusi qochgach, tong otishini kutib charchaydi. Kunduz kuni yana zerikadi. Hozir ham to'y bahona bo'ldimi, jimjitlikdan zerikdimi, hullas ko'z o'ngidan yoshligi birma-bir o'ta boshladi. Ular ikki opa-singil edilar. Zebiniso kenja ekanligi uchun juda erka o'sdi. Voyaga etgan opasi Sevara uy yumushlarini bajarar, u esa qo'lini sovuq suvga ham urmas edi. Honadonlari doim toza, ozoda bo'lganligi bois ota-onasi uni ko'p tergamas, vaqti-soati kelsa bo'yniga oladi, deb o'ylashardi. Afsuski, unday bo'lmadi. Qizaloq yil o'tgan sayin tantiq va qaysar bo'lib o'sdi. Farzandimiz hech kimdan kam bo'lmasin deb, og'zidan chiqqan narsani muhayyo qilgan ota-onasiga betgachoparlik qiladigan, faqat o'zini o'ylaydigan odat chiqardi. Esida, shamollab, isitmasi ko'tarilgan onasiga dori ichish uchun bir piyola suv uzatmasdan, suv so'ragan onasining gapini eshitmaslikka olib ko'chaga otilgandi. O'shanda onasi zor-zor yig'lagan edi. Opasini to'y-tomosha bilan yahshi, bama'ni honadonga uzatishdi. CHaqqon va epchilligi sabab bir honadonning guldek kelini, bekasi bo'ldi u. O'zi-chi? ngil-elpi hayot ketidan quvib, hayotini, kelajagini barbod qildi. Betayin bir yigitning yolg'on va'dalariga chuv tushib, ihtiyorini unga topshirdi. Institutda o'qiyman, deb yurgan yigit birdaniga dom-daraksiz yo'q bo'lib ketdi. Ismini ham, kimligini ham yashirib, uni aldab kelganini qiz keyin tushundi. Ammo Kasalni yashirsang, isitmasi oshkor qiladi, deganlariday yopiqlik qozon yopiqligicha qolmadi. Ko'p o'tmay homilador ekanligini sezib qoldi. Yuziga tushgan dog'larni ko'rib, onasi ham gumon qildi shekilli, qizini qistovga oldi - Yashamagur, yuzimizni erga qaratding. SHarmanda qilding bizni, benomus - deya oh-faryod soldi onaizor. Qiz boshini eggancha, miq etmay turaverdi. Eridan hech gapni yashirmay aytishga o'rgangan onasi uni bu sirdan ham voqif qildi. Ho'ng-ho'ng yig'lagancha, qo'rqa-pisa otasiga haqiqatni aytdi. Qizining qiliqlarini erkalikka yo'yib yurgan ota undan bu ishni kutmagan edi. Asabiylashganidan qon bosimi oshib, ahvoli og'irlashdi. Yarim tanasi ishlamay, tildan qoldi. Bir oycha shifohonada yotib, ohiri jon berdi. Qizining taqdirini o'ylay-o'ylay dunyoni tark etgan otasining jasadi qarshisida faryod solib yig'lagan Zebiniso o'ylamasdan ish tutgani uchun qattiq pushaymon bo'ldi. Lekin vaqtni, beg'ubor yoshligini orqaga qaytarib bo'lmas, mehribon dadajonisining diydorini qayta ko'rish nasib etmas edi. Kun o'tgan sayin vujudidagi bola shakllanib, hayotga talpina boshladi. Undan qutilish uchun nimalar qilmadi. Lekin hudo farzand beraman desa, beraverarkan. Oy kuni yaqinlashgach, onasi uni boshqa tumanda yashaydigan holasinikiga jo'natdi. Hali vujudini bolalik tuyg'ulari tark etmagan qiz o'n sakkiz yoshida ona bo'ldi. Jajji qo'lchalarini musht qilib, shiringina uhlab yotgan o'g'liga qarab, zor-zor yig'ladi. Taqdiriga shu go'dak aybdordek, undan qanday qutilishni o'yladi. El-yurt oldida aybini yopish uchun turli yo'llarni izladi. Ohiri bir yo'lni tanlab, niyatini amalga oshirish uchun kech bo'lishini kutdi. Zebiniso shu damda hato ustiga hato qilayotganligini o'ylamas, uning jinoyat ekanligini bilsa-da, qabih niyatida qat'iy turib olgan edi. Hovlida hech kim qolmagan paytda u tashqariga chiqib, og'ilhona atrofidagi go'ng uyumi tomon bordi. Shu erdan belkurakda chuqur kovladi. Bilinmasligi uchun ustiga bir bog' qurigan hashakni yoyib qo'ydida, sekingina uyga kirib, qorong'u tushishini kutdi. Uning butun vujudi qaltirar, yuragining dukurini butun dunyo eshitayotgandek edi go'yo. Ko'zlarini ochgancha onasini miriqib emayotgan go'dagiga qaradi. Eti jimirlab, ko'zlari yoshga to'ldi. Nazarida hozir uning oldida ikki yo'l bor edi. Biri tezroq boladan qutulib, hech narsa ko'rmaganday yashash, ikkinchisi nozikkina jismida onasiga nisbatan mehri jo'sh urib turgan murg'akkina go'dagi bilan qolish. Zebinisoda bir lahza onalik mehri ustun kelib, bolasini qattiq bag'riga bosdi. Hayotning barcha achchiq-chuchugiga chidashga ahd qildi. Hiyol o'tmay, bu beg'ubor tuyg'u o'rnini nafrat egalladi. Hali bolalik bo'lishga ulguraman, hayotim oldinda, dedi u o'z-o'ziga Uhlayotgan farzandini o'rab-chirmagancha kovlangan chuqurga qo'ydi. Onasi qo'ynidan tinchi buzilib, joyi o'zgarganini sezgan go'dak ko'zlarini ochmay ingragan ediki, ustiga go'ng tortildi. Dunyoga kelib endigina yorug' olamga moslasha boshlagan murg'ak jon hech narsani anglab etmasdan, vujudini tobora bosib borayotgan og'irlikdan aziyat chekib, jon talvasasida qoldi Zebinisoning keyingi hayoti o'zi o'ylagandek yahshi kechmadi. O'tmishiga nuqta qo'yib, barchasini yangidan boshlash niyatida turmushga chiqdi. Eri uning hayotidagi qora dog'larini sezmadiyam. Lekin begunoh go'dakning uvoli urdi chog'i, unga boshqa farzand ko'rish bahti nasib etmadi. Yil o'tgan sayin Zebinisoning umidi ham so'na boshladi. O'zi bir paytlar ko'mgan farzandini tez-tez eslar, tushlariga chinqiragan chaqaloqning yig'isi eshitilib, unga tinchlik bermasdi. Turmush o'rtog'i bilan sakkiz yil yashagach, nihoyat ular ajrashishdi. Eri Vohid boshqaga uylanib, bola-chaqali bo'ldi. U esa yana engil hayot ortidan quva boshladi. Firibgarlik bilan odamlarni aldab pul topadigan engiloyoq ayolga aylandi qo'ydi. Hech kim uning ismini to'liq aytmas, Zebi deyishardi, holos. Pochchasi ham opasini bu nopok singlisi bilan bordi-keldi qilishiga yo'l qo'ymasdi. Umr ham birpasda o'tdiyu ketdi. Onasi dunyodan o'tgach, ota uyiga kelib yashayapti. Mana hozir boshi yostiqqa tegib, kasalmand bo'lib qoldi. Agar farzandim tirik bo'lganida, bu kunlarni ko'rmasdim. Bir piyola choy damlab beradigan kishing bo'lmasa qiyin ekan. O'shanda bolajonimni tiriklay ko'mganimdan ko'ra boshqa birovga farzandlikka bersam bo'lardi-ku. Nega uning taqdirini bunday hal qildim. Nima haqqim bor edi, miyasiga quyilgan ketma-ket savollar unga tinchlik bermasdi. Yoshlikda qilgan jinoyatining dahshatini Zebi hola endi ich-ichidan his etar, yolg'iz Yaratgan guvoh bo'lgan o'sha mash'um tundagi qabihligi jazosini har soatda, har lahzada tortar edi. Hech kim bilmadi, lekin Olloh ko'rib turdi, jazoyimniyam berdi. Bir umr tirnoqqa zor bo'ldim, deya vijdon azobidan qiynalardi u. Bu orada qo'shni honadon egalari to'yni o'tkazib qaytishdi. Tun yarim bo'lsa-da, hovlidan taralayotgan hursandchilik shovqini qon bosimi oshgan Zebi holaning qulog'iga arang eshitilardi. Ko'zi bir oz ilingandek bo'ldimi, tushida begunoh go'dagi kulib turibdi. Birdan bolaning ko'zlari qonga to'ldiyu jajji qo'lchalari bilan onasining bo'g'ziga chang soldi Erta tongdan kelinchakni salomga tayyorlayotgan to'ychilar bir yildan buyon to'shakda yotgan etmish yoshli Zebi holaning tongga yaqin jon taslim etganini bilishmasdi ham
Tavsiya qilamiz
Loading...
Яндекс.Метрика