
VI
Gunohkor eru xotin uyga qaytib kelganda, Opurbaning onasi qovoqlaridan qor yog'ib, ularni xomushlik bilan kutib oldi: u shundayjazo berishini bilardiki, bundan qochib qutulishning sira iloji yo'q. Buso'zsiz ta'na, bu tilsiz jazo butun hovlini zahar-zaqqumga to'ldirdi. Toqati toq bo'lgan Opurba bir kuni:
- Oyi, yaqinda kolledjda o'qish boshlanadi. Men borib huquq fanini o'rganishim kerak, - dedi.
- Xotiningni nima qilmoqchisan? - sovuqqina so'radi onasi.
- Xotinim shu yerda qoladi.
- Yo'q, janob, bunaqasi ketmaydi. Uni o'zingiz bilan birga olib keting! - dedi kampir kesatib, Holbuki u o'g'liga odatda "sen"lab gapirardi.
- Yaxshi, - dedi ranjigan Opurba.
Kalkuttaga jo'nash tayyorgarligi tugadi. Oxirgi kuni kechasi Opurba o'rniga kelib qarasa Mrinmoyi yig'layap-ti. Uning yuragi shuv etib ketdi.
- Men bilan birga Kalkuttaga borishni xohlaysanmi, Mrinmoyi? - so'radi yigit xafaxol.
- Yo'q, - dedi qiz.
- Meni yaxshi ko'rmaysanmi?
Ko'pincha bunday savolga javob berish juda oson bo'ladi, biroq, hozirgi vaziyatda bu qiyin edi.
- Rakxaldan ajrash og'ir tuyulyaptimi? - deb so'radi yigit.
- Ha, - dedi qiz soddadillik bilan.
Mushtdek bolaga bo'lgan rashk o'qimishli yosh bakalavrning yuragiga xuddi igna singari sanchildi.
- Men uzoq vaqt uyga kelolmayman,- yana gapirdi Opurba, - ehtimol ikki yilgacha, balki undan ham oshiqroq.
- Uyga qaytganingizda Rakxalga, albatta uch damlik qalamtarosh olib keling, - deb talab qo'ydi Mrinmoyi.
Opurba yotgan joyida bir oz ko'tarilib, xotiniga qaradi:
- Nima qilasan, sen shu uyda qolasanmi?
- Men onamnikida qolaman, - dediMrinmoyi.
- Yaxshi, - dedi Opurba xo'rsinib, - ammo shuni bilib qo'yki, to keling deb xat yozmaguningcha qaytib kelmayman. Endi mamnunmisan?
Mrinmoyi bunga javob qaytarishni ortiqcha deb bildi shekilli, mudrab qoldi. ammo Opurba uxlolmadi. U uzoq vaqtgacha yostiqqa tirsaklarini tirab o'tirdi.
Kechasi, allamahal bo'lganda oy chiqib, bexosdan uning yog'dusi bular yotgan o'ringa tushdi. Opurba Mrinmoyiga uzoq tikilib qoldi. Nazarida, bu qiz - kimningdir kumush tayoqchasi tegib sehrlangan malikaday tuyula boshladi. Endilikda faqat oltin tayoqchasi bo'lgan kimsagina uyqudagi bu jononni uyg'otib, unga nikoh gulambari taqa oladi.
Kumush tayoqcha - kulgi, oltin tayoqcha - ko'z-yoshi.
Subhidamda Opurba Mrinmoyini uyg'otdi.
- Men hozir jo'nashim kerak, - dediu. - Yur, seni uylaringgacha kuzatib qo'yay.
Qiz turgandan so'ng Opurba uning qo'llarini ushlab turib so'z boshladi:
- Senga bir iltimosim bor. Men bir necha bor seni og'ir ahvoldan qutqardim, endi xayr-xo'sh chog'ida sendan kichik bir mukofot so'rayman.
- Qanday mukofot? - dedi qiz.
- O'zing meni o'p, toki sevganingni his qilib ketay. Bunday g'alati iltimosni eshitgach, Opurbaning jiddiy qiyofasini ko'rib, qiz xandon urib kuldi. Nihoyat, o'zini rutib olib, jiddiy tusga kirdi-da, erini o'pishga harakat qilib, yuzini unga yaqinroq olib bordi, ammo yana o'zini tutolmay qah-qah urib kulib yubordi. Oxiri, ikki daf'a muvaffaqiyatsiz urinishdan so'ng, hamon kulishda davom etib, choyshabga o'ralib oldi. Yigit uning quloqlaridan tortib jazo bergan bo'ldi.
Opurba o'z oldiga og'ir vazifa qo'ydi. U majbur etishni, tortib olishni o'zigamunosib ko'rmasdi. Xuddi tangrilarday, hech qanday tashabbus ko'rsatmas, faqat ixtiyoriy qurbgnliknigina talab etib, o'z qo'li bilan biror narsa olishni xohlamas edi.
Mrinmoyi kulishdan to'xtadi.
Opurba azonda jimjit ko'chalar bilan qizni o'z uyiga kuzatib qo'ydi-da, onasining huzuriga qaytdi.
- Men o'ylabo'ylab shu fikrga keldim: agar xotinimni Kalkuttaga olib borsam qiynalib qolaman, - dedi u - Buning ustiga, u yerda uning tanishlari ham yo'q. Siz bo'lsa, uning o'z yonigizda bo'lishini istamaysiz, shuning uchun Mrinmoyni onasining oldiga eltib qo'ydim.
Ona-bola bir-biridan qattiq xafa bo'lib xayirlashdilar.
