Birinchi muhabbat (intermediya) [Said Ahmad]

Birinchi muhabbat (intermediya) [Said Ahmad]

Kampir skameykada oʻtiripti. Bir chol kiradi. Koʻzoynak taqib skameykadan oʻziga joy qidiradi. Chol. Shu yerga oʻtirsam maylimi? Kampir. Oʻtiravering, oʻtiravering, boboy. Chol. Nega meni boboy deysiz. Sizdan yosh boʻlsam kerak, buvijon. Kampir. Hech jahonda skameykani ham koʻzoynak bilan qidiradimi. Chol. Shoshmang, shoshmang, kimsiz, ovozingiz juda tanish tuyilyapti. Kampir. Anketa toʻldirmoqchimisiz. Otim Xadicha. Qoʻrgʻontagi mahallasidan boʻlaman. Mansurvoyning qiziman. Boʻladimi? Yo yana aytaymi? Chol. E, boʻldi, boʻldi. Muni qara-ya, Xadichamisan. Voy-boʻ, tirik ekansan-ku. Kampir. Nega meni senlaysiz. Oʻzingiz kim boʻlasiz? Chol. Tanimadingmi-ya. Axir men oshiqu beqaroring Muqimjonman-ku. Otimni aytolmay Maqomjon deyarding-ku, endi esingga tushdimi? Kampir. Maqomjonman, degin. Men seni inqilobdan oldin oʻlib ketgansan deb yurgandim. Muni qara-ya, tirik ekansan. Oʻlmapsan. Chol. Nega oʻlaman? Kampir. Koʻp chekarding-da, chilimni shundogʻam quldiratarding-ki... Chol. Keyin popirisga oʻtgandim. Shoʻri-moʻri degan popiris chekardim. Kampir. Haliyam oʻsha-oʻsha savodsizliging qolmapti. Shoʻri-moʻri emas, Chernoe More, deyish kerak. Chol. Zidi menga bari bir, chekishni bundan qirq olti ypl oldin tashlab yuborganmai. Kampir. Toʻqsonga kirmay adoyi tamom boʻpsan. Koʻzingda qoʻsh koʻzoynak, qoʻlingda hassa boʻlmasa beling mayishib ketyapti. Qulogʻingda apparat boʻlmasa yelkangda atom bombasini portlatsa ham bilmaysan. Chol. Bunaqa tez qarimasdimu xotinim rahmatli yomon edi. Kampir. Erkaklarning hammasi shunaqa. Begona xotinni koʻrsa darrov oʻzinikini yomonlaydi. Chol. Voy-boʻ, shunaqa degin-a, ering omon-eson yuriptimi? Oti nima edi, ha, topdim, Orif qirriq, nospurush edi-ya? Kampir. Bir marta nosvoy sotgani bilan nospurush boʻladi-qoladimi? Rahmatli bundan yetti yil oldin qazo qilgan. Uchta ordeni bor edi, kostyumiga qadab qoʻyganman. Senda nechta orden bor? Chol. Xotinimning ikkita ordeni bor edi. Yaqinda qazo qildi. Xadicha, ke senam beva, menam beva, ikkovimiz haligidek topishib qoʻya qolaylik. Kampir. E, gaping qursin, bema’ni. Nevaralarimga nima deyman, chevaralarimga nima deyman, quda-andalarimga nima deyman? Chol. E, Xadicha, har kimning huzur-halovati oʻziga. Boshda xoʻp deganingda qoʻsh kabutar boʻlib yurardik. Kampir. Boʻshashgan sovchilarni yuborgansan-da, Maqomjon. Chol. Hecham boʻshashgan emas edi-da, Yuborgan sovchilarimni dadang tayoq olib quvlagan. Kampir. Opqochib keta qolsang oʻlarmiding. Chol. Kambagʻallik oʻlsin. Qandoq opqochaman. Opqochib qandoq boqaman. Eshak bilan qayoqqa opqochardim. Kampir. Bu yerda nima qilib ivirsib yuribsan? Chol. Bitta nevaram Arabistonda tarjimon, bittasi Kubada. Oʻshanisi «Buvajon bitta izvesnoy suvratingizni yuboring» deb yozvoripti. Suvrat oldirgani keluvdim. Kampir. Haliyam savodsizliging qolmapti, Maqomjon. Izvesnoy emas, svetnoy deyish kerak, bildingmi? Suvrat oldiraman desang shu yerga kelasanmi? Axir bu suvratxona emas, pensiyani oshiradigan sabis. Pensiyam oʻzimga yetib turgan edi. Pochtachi qiz, buvijon, sabisga borib knijkangizni oling, pensiyangiz oshgan dedi. Shunga keluvdim. Chol. Bu joy sabis emas, suvratxona. Kampir. Yoʻq, sabis. Chol. Kim bilan gaplashayotganingni bilib qoʻy. Oldingda mehnat qahramoni, veteran Muqimjon oʻtiribdi. Kampir. Voy, buni maqtanishini qaranglar, bitta sen qahramon boʻpsanmi. Mana, menam «Qahramon ona»man. Maqtanmayapman-ku! Chol. Shunaqa degina. Menga qara Xadicha, ke ikkovimiz haligidek topishib qoʻya qolaylik. Qoʻsh qahramon boʻlib yuramiz. Kampir. E, qoch-e, bemaza, gapingda tuz degan narsa yoʻq. Chol. Shahlo koʻzlaring koʻzimga uyqu bermasdi. Qalamdek qoshlaring yuragimga xanjardek sanchilardi. Qani qoshlaringni koʻray. (Qaraydi). Iya, qosh qani, rasvo qipsan-ku! Naqsh olmadek yuzlaring meni jinni qilardi. Qani yuzlaringni bir koʻray. (Qaraydi). Yuz qani? Shaftoli qoqining oʻzi boʻpqopti-yu... Shu payt begona yigit oʻtib qoladi. Yigit. Nima qilib jiqillashyapsizlar? Kampir. Pensiya masalasida kelgandim. Chol. Suvrat oldirgani keluvdim. Yigit. E, omon boʻlinglar, bu yer suvratxona ham emas, sabes ham emas. Kampir. Boʻlmasam nima bu yer? Yigit. Bu yer ZAGS. Chol. Xadicha, xudoning mehribonchiligini qara. ZAGSga oʻz oyogʻimiz bilan kep qopmiz-ku. Yur roʻyxatdan oʻtib chiqa qolaylik. Kampir. E, bor-e, yoʻq, qarib quyilmagan bemaza chol.(Ikki bukilib qaltirib chikib keta boshlaydi). Yigit. Kampiringizmi, boboy, arazlab qoldilar-ku. Chol. Kampirim boʻladigan edi, boʻlolmay qolgan. (Kampirning orqasidan– ) Sambitdek qomatlaringga Muqimjon akang girgitton! Bir kun emas bir kun ishqingda ado boʻlaman. Yetmish yildan beri tushlarimga kirasan, bevafo Xadicha. Yuragim kuyib ketyapti. Oʻrtanib ketdim-ku, bevafo! Yigit. Bir piyola muzdekkina «Toshkent suvi» quyib beraymi? Chol. Mayli, bolam. Yoʻq, qoʻy, anginam tutib qolmasin. Yigit. Iya, anginangiz bormi? Chol. Anginaning oʻzi boʻlsa ham mayliydi-ya astmam ham bor. Mana shu xotin meni ado qilgan. Yigit. (zalga qarab). Birinchi muhabbat sut bilan kirib jon bilan chiqadi, deyishgani rost ekan. Chol. (qulogʻidagi apparatni tuzatib unga yaqin keladi). Nima deding, sut dedingmi? Mayli, qaynoqqina boʻlsa, mayli.

Muallif: Said Ahmad